Dziewczyną czy dziewczynom – jak poprawnie pisać w liczbie mnogiej?
Obie formy są poprawne, ale nie można stosować ich zamiennie. „Dziewczyną” oznacza narzędnik liczby pojedynczej, a „dziewczynom” – celownik liczby mnogiej. O właściwej formie decyduje pytanie zadane do rzeczownika.
Dziewczyną czy dziewczynom – czym się różnią?
Formy „dziewczyną” i „dziewczynom” pochodzą od rzeczownika „dziewczyna”, lecz występują w innych przypadkach i liczbach. Pierwsza odnosi się do jednej osoby, druga – do kilku osób.
| Forma | Przypadek | Liczba | Pytanie |
|---|---|---|---|
| dziewczyną | narzędnik | pojedyncza | kim? czym? / z kim? z czym? |
| dziewczynom | celownik | mnoga | komu? czemu? |
Formy „dziewczyną” używamy, gdy mówimy o jednej osobie i możemy zadać pytanie kim? czym? albo z kim? z czym?. Forma „dziewczynom” wskazuje na kilka osób i odpowiada na pytanie komu? czemu?.
Przykłady użycia obu form
W zdaniach z narzędnikiem liczby pojedynczej poprawna będzie forma „dziewczyną”:
- Jestem bardzo nieśmiałą dziewczyną.
- Rozmawiałem wczoraj z dziewczyną z sąsiedniej klasy.
- Poszedł do kina z nową dziewczyną.
- Czy nadal masz kontakt z tą dziewczyną?
Gdy chodzi o kilka osób, a rzeczownik odpowiada na pytanie „komu? czemu?”, używamy formy „dziewczynom”:
- Powiedziałem dziewczynom, żeby na nas poczekały.
- Pomogłem dziewczynom w przygotowaniu projektu.
- Wręczono nagrody wszystkim dziewczynom z drużyny.
- Przyglądaliśmy się dziewczynom ćwiczącym na boisku.
Jak szybko wybrać właściwą formę?
Pomaga prosty test podstawiania. Zastąp słowo „dziewczyna” wyrazem „koleżanka” i sprawdź, która forma brzmi naturalnie. Jeśli pasuje „koleżanką”, napisz „dziewczyną”. Jeśli pasuje „koleżankom”, wybierz „dziewczynom”.
Przykłady:
- Idę z koleżanką, więc poprawnie: Idę z dziewczyną.
- Pomagam koleżankom, więc poprawnie: Pomagam dziewczynom.
- Jestem koleżanką z klasy, więc poprawnie: Jestem dziewczyną z klasy.
- Dałem prezent koleżankom, więc poprawnie: Dałem prezent dziewczynom.
Najkrótsza zasada brzmi: „z kim?” lub „kim?” – dziewczyną, natomiast „komu?” – dziewczynom. Dzięki temu łatwo rozróżnić obie poprawne, lecz różne formy.